Thursday, March 24, 2016

၀ါက်ေတြမွာ stress ကို ေနရာေျပာင္းတဲ႔အခါ (3)

Win Naing Oo to အဂၤလိပ္စာစိတ္၀င္စားသူမ်ား

ေရးျပီဆိုမွေတာ႔ ေတာ္ေတာ္ေလးေရာက္ေအာင္ ေရးလိုက္ခ်င္တဲ႔အတြက္ တင္ဆက္လိုက္ရျခင္းျဖစ္ပါတယ္ ၊ အေတာ္အသင္႔ ေလ႔လာသူအဆင္႔မွာေတာ႔ မလိုအပ္ေသးပါဘူး ။ သိခ်င္သူမ်ား အတြက္ေတာ႔ သိဖို႔ေကာင္းတဲ႔ ဗဟုသုတဆိုတာ ပိုတယ္မရွိပါဘူး ။
၀ါက်ထဲမွာ ရွိတဲ႔ ဖိျပီးရြတ္ဆိုရမယ္႔ စကားလုံးေတြ (content/lexical words) နဲ႔ ေဖာ႔ျပီးရြတ္ဆိုရမယ္႔ စကားလုံးေတြ (structure/function words) အေၾကာင္းကို ေျပာခဲ႔သလို ၊ ဖိသံတစ္ခုနဲ႔တစ္ခုၾကား အခ်ိန္အတိုင္းအတာ ညီတူျဖစ္သင္႔တယ္ဆိုတဲ႔ အေၾကာင္းကို ေျပာခဲ႔ပါတယ္ ။

ဆက္လက္ျပီး ေယဘူယ် စည္းစနစ္ေလးေတြကို ေျပာပါရေစ..
...
(1) ၀ါက်ထဲက အေရးၾကီးတဲ႔စကားလုံး .. က်ေနာ္တို႔ အသားေပးျပီး ေျပာခ်င္တဲ႔စကားလုံးကို ဖိျပီးရြတ္ဆိုရပါမယ္ ။ ေနာက္တစ္ခ်က္ကေတာ႔ ၀ါက်တစ္ခုရဲ႕ ေနာက္ဆုံးဖိသံကို အျမင္႔ဆုံး အက်ယ္ဆုံး ဖိျပီး ရြတ္ဆိုရမွာ ျဖစ္ပါတယ္ ။ The most important words in the sentence receive stronger stress. The last stressed word in the sentence receives the strongest stress.
.
နမူနာၾကည္႔ပါ
.
DOES she LIKE the /BOOK?
( Book ဆိုတဲ႔စာလုံးဟာ ေနာက္ဆုံးဖိသံ ျဖစ္တဲ႔အတြက္ အျမင္႔ဆုံးျဖစ္ရပါမယ္ ၊ like မွာရြတ္ဆို တုန္းကထက္ အသံပိုျမင္႔ရမယ္လို႔ ဆိုလိုပါတယ္)
.
WHAT BOOK is she \READing?
(ဒီမွာကေတာ႔ reading ကို အျမင္႔ဆုံးရြတ္ဆိုရမွာ ျဖစ္ေပမယ္႔ မူလ verb ျဖစ္တဲ႔ read ကိုသာ ျမင္႔ရမွာျဖစ္ျပီး ---ing ကိုေတာ႔ ျမွင္႔ဆိုဖို႔ မလိုပါဘူး )
...................................................
(2) ဖိျပီးရြတ္ဆိုသံေတြက အဓိပၸါယ္ကို ဘယ္လိုေျပာင္းလဲသြားေစသလဲ ၾကည္႔ပါဦး
Changes in stress can affect the meaning of a sentence. Compare:
..
1. John is leaving Paris NEXT WEEK. (Emphasize the time)
( အခ်ိန္ကို အသားေပးျပီး ေျပာတဲ႔သေဘာ)
.
2. John is leaving PARIS next week. (Emphasize the place)
(ေနရာကို အသားေပးျပီး ေျပာတာ)
.
3. John is LEAVING Paris next week. (Emphasize the action)
(လုပ္ေဆာင္မွဳကို အသားေပးတာ)
.
4. John IS leaving Paris next week. (Emphasize the truth)
( ျဖစ္ရပ္ကို ေပၚလြင္ေစခ်င္တာ)
.
5. JOHN is leaving Paris next week. (Emphasize the person)
(JOHN ကို ေပၚလြင္ေစခ်င္တာ)
..
တစ္ခါ အသားေပးေတာ႔ ဘာထူးသြားလဲ .. ဘယ္လို ျဖစ္သြားလဲဗ်ာလို႔ မရွင္းလွ်င္ နမူနာထပ္ၾကည္႔ပါဦး Oxford Practical English Usage စာအုပ္ထဲကပါ ၊ စာေၾကာင္းကေပးတဲ႔ မူလအဓိပၸါယ္အျပင္ stress က ေပးတဲ႔ အဓိပၸါယ္ေတြလည္း ရွိလာပါတယ္ ။
.
1. JANE phoned me yesterday. (Not somebody else.)
(တစ္ျခားသူဆက္တာ မဟုတ္ဘူး Jane ဆက္တာ)
.
2. Jane PHONED me yesterday. (She didn’t come to see me.)
(သူမက ဖုန္းပဲဆက္တာ ၊ လာမေတြ႔ဘူး)
.
3. Jane phoned ME yesterday . (She didn't phone you.)
(Jane က က်ေနာ္႔ကို ဖုန္းဆက္ခဲ႔တာ ၊ ခင္ဗ်ားကို မဟုတ္ဘူး)
.
4. Jane phoned me YESTERDAY. (Not today.)
(မေန႔က ဖုန္းဆက္တာဗ် ၊ ဒီေန႔ မဟုတ္းဘူးရယ္)
............
ဒီေလာက္ဆို stress ကိုသုံးျပီး emphasis လုပ္တတ္ေလာက္ပါျပီ ။ သုိ႔ေသာ္လည္း က်န္တဲ႔မွတ္္သားစရာ ေလးေတြကလည္း ရွိေနျပန္ပါတယ္
....................................................
(3) ပုံမွန္အားျဖင္႔ ဖိရြတ္ဖို႔ မလိုတဲ႔ အကူၾကိယာ ေလးေတြကို ဖိရြတ္လိုက္တဲ႔အခါ အဲဒီ၀ါက်တစ္ခုလုံးကို အသားေပးေျပာဆိုရာ ေရာက္ပါသတဲ႔ ။ ၀ါက်ေတြက တစ္ခုထက္ပိုျပီး အမ်ားၾကီး ရွိတဲ႔အခါ .. အဲဒီ အကူၾကိယာကို ဖိရြတ္လိုက္တဲ႔ ၀ါက်ဟာ က်ေနာ္တို႔ အသားေပး ေျပာခ်င္တဲ႔ ျဖစ္ရပ္တစ္ခု ျဖစ္သြားျပီေပါ႔
When we want to give a sentence positive emphasis in English, we normally put stress on the auxiliary verb (including the normal use of the verb BE).
.
ဥပမာ :
She IS happy.
I WILL finish my homework. I promise.
.
အကူၾကိယာကို ဖိရြတ္ရမွာဆိုေတာ႔ သူ႔ကို အတိုေကာက္ ပုံစံနဲ႔ သုံးလို႔ မရေတာ႔ဘူးေနာ္
Notice that if we want to stress the auxiliary, we cannot contract it. For example in the first emphatic sentence we see "She is", not "she's".
She's happy. ဆိုလွ်င္ IS ကို ဖိရြတ္လို႔ မရေတာ႔ဘူး ။ ဒါေၾကာင္႔ အသားေပးတဲ႔ပုံစံမွာ သုံးလို႔ မရပါဘူး ။
.
ကဲ..အဲသည္ေတာ႔ တကယ္လို႔မ်ား ရွီ(စ္)ဟက္ပီ လို႔ မထြက္ပဲ ရွီ “အစ္(စ္)” ဟက္ပီ .. လို႔မ်ားၾကားရလွ်င္ ေတာက်တာလား ၊ တကယ္သိလို႔ အသားေပးေျပာခ်င္တာလားဆိုတာ ခြဲရခက္သြားပါျပီ ။ tongue emoticon
.............................................................
(4) အကူၾကိယာ မပါတဲ႔ ၀ါက်ေတြမွာေတာ႔ အဲဒီ အသားေပးတဲ႔ သေဘာကို ရဖို႔အတြက္ V-do ကို ေပါင္းထည္႔ရပါတယ္ ၊ V-do ကို stress ျဖင္႔ ရြတ္ဆိုရပါမယ္ ။
In emphatic sentences without auxiliary verbs we add do to carry stress.
ဥပမာ ..
DO sit down.
She DOES like you. စသည္ျဖင္႔ ရွိပါတယ္
.
က်ေနာ္တို႔ သိလိုက္ရတဲ႔ အခ်က္ကေတာ႔ do ထည္႔ရျခင္းဟာ stress လုပ္ဖို႔အတြက္ဆိုတဲ႔ အခ်က္တစ္ခုပါပဲ ။ do ထည္႔တာနဲ႔ဘာလို႔ emphasis ျဖစ္သြားတာလဲ ဆိုတဲ႔အခ်က္ကိုလည္း ရွင္းျပဖို႔ လုံေလာက္သြားပါျပီ ။ အျခား အကူၾကိယာ တစ္ခုခု ပါျပီးေနလွ်င္ do ထည္႔ဖို႔ မလိုေတာ႔ဘူး ဆိုတာလည္း သိနိုင္ေလာက္ပါျပီေနာ္
..
ဒီေနရာမွာ တစ္ခုကြဲျပားေစခ်င္တာက Main verb ကို stress လုပ္တာနဲ႔ ၀ါက် တစ္ခုလုံး အက်ဳံး၀င္ေစတဲ႔ Auxiliary verb ကို stress လုပ္တာ မတူပါဘူး ..
ဆိုပါစို႔
SIT down. (ထိုင္ပဲထိုင္ပါ ၊ ရပ္မေနပါနဲ႔) ..ဆိုတဲ႔သေဘာမ်ိဳးျဖစ္ျပီး
DO sit down. (ထိုင္ျဖစ္ေလာက္ ထိုင္လိုက္ပါဗ်ာ ၊ ထိုင္ေစခ်င္လို႔ပါ ) ဆိုတဲ႔သေဘာျဖစ္ပါတယ္
.........................................
(5) အကူၾကိယာေတြကို Stress လုပ္မယ္ဆိုလွ်င္ စကားလုံး အစီအစဥ္ကိုလည္း ေျပာင္းနိုင္ပါတယ္
With stressed auxiliary verbs, word order can change .
..
Compare:
You have certainly grown.
(ဒါက certainly ဟာ grown ကို အထူးျပဳထားတာ ျဖစ္တယ္)
.
You certainly HAVE grown!
(ဒီမွာေတာ႔ certainly က have ကို အထူးျပဳထားတာျဖစ္တယ္ ၊ ဒါေၾကာင္႔ ဒီပုံစံက အကူၾကိယာ have ကို stress လုပ္ဖို႔ေကာင္းတဲ႔ ပုံစံ ျဖစ္ပါတယ္ ၊ ၀ါက်တစ္ခုလုံးကို stress နဲ႔ အထူးျပဳခ်င္လွ်င္ ဒီပုံစံ ျဖစ္ရပါမယ္)
....................................................
(6) Weak and strong forms
တခ်ိဳ႕ေသာ အဂၤလိပ္စာလုံးမ်ားကေတာ႔ stress လုပ္တဲ႔အခါနဲ႔ မလုပ္တဲ႔အခါ အသံထြက္ နွစ္မ်ိဳး ရွိၾကတယ္
Some English words - for example at, for, have, and, us - have two
pronunciations: one is used when they are not stressed, and the other when
they are. Compare:
.
I'm looking at / ət / you. (အာ႔ထ္..ဆိုတဲ႔သံနဲ႔ နီးပါတယ္)
What are you looking AT / æt /? (အက္ထ္ ဖက္ကို ပိုနီးပါတယ္)
at က ၀ါက်ေနာက္ဆုံးမွာ ျဖစ္လို႔ ဖိရြတ္ရမယ္ ။ အသံထြက္လည္း မတူပါဘူး ။
.
I was /waz/ late. (၀ါ႕စ္..လိုမ်ိဳး)
Yes, it was / wɒz /. (ေ၀ါ႕ဇ္...လိုမ်ိဳး)
was က ၀ါက်ေနာက္ဆုံး ေရာက္သြားတဲ႔အခါ ဖိသံ အသံျပင္း ျဖစ္သြားပါတယ္
...........................................................
(7) အကူၾကိယာ အျဖစ္သုံးတဲ႔အခါ နဲ႔ အဓိက ၾကိယာ အျဖစ္သုံးတဲ႔အခါ မွာ အသံထြက္လည္း မတူတာကိုလည္း သတိထားပါ ။
Where have /av/ you been? (ဟာ႔ဖ္ အသံမ်ိဳး)
What did you have /hæv/ for breakfast? (ဟက္ဖ္ အသံမ်ိဳး)
ဒီမွာက စားသည္ဆိုတဲ႔ အဓိက ၾကိယာအျဖစ္သုံးလို႔ အကူၾကိယာ အျဖစ္သုံးတဲ႔ အသံထြက္နဲ႔ မတူတာ ျဖစ္ပါတယ္ ..
.....
အသံထြက္ေတြကို မွန္ေအာင္ ျမန္မာလို ေရးျပဖို႔က မျဖစ္နိုင္ပါဘူး ၊ မတူတဲ႔ သေဘာေလာက္ကို ေပၚလြင္ေစဖို႔ ေရးျပခဲ႔ျခင္းသာျဖစ္ပါတယ္ ။ ျမန္မာလိုေရးတဲ႔အသံထြက္ေတြဟာ လႊဲေခ်ာ္မွဳ ရွိနိုင္ပါတယ္ ။ ဘယ္လိုပဲ ျဖစ္ျဖစ္ သိေစခ်င္တာကေတာ႔ က်ေနာ္႔ေစတနာသာ ျဖစ္ပါေၾကာင္း
.
ေမတၱာျဖင္႔

0 comments:

Post a Comment

စာမေရးျဖစ္ေတာ့တာေၾကာင့္ က်ေနာ္ႀကိဳက္ၿပီး ဖတ္ေစခ်င္တဲ့စာေလးေတြကို တင္ထားပါတယ္ဗ်ာ

Followers

Total Pageviews

အမွာပါးစရာမ်ားရွိေနရင္

Pop up my Cbox

Blog Archive

အက္ဒမင္

ရွာေဖြေလ ေတြ႔ရွိေလ

စာေပျမတ္ႏိုးသူမ်ား

free counters
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...